Viêm rốn ở gia cầm là bệnh thường gặp ở gia cầm non, có thể gây chán ăn, lờ đờ, chậm lớn và tăng tỷ lệ hao hụt trong những ngày đầu sau khi nở. Bệnh thường liên quan đến điều kiện ấp nở, vệ sinh và chăm sóc ban đầu, nếu không kiểm soát tốt có thể gây thiệt hại đáng kể cho người chăn nuôi. Trong bài viết này, phòng kỹ thuật thực địa Fivevet chia sẻ những thông tin cơ bản về viêm rốn ở gia cầm, giúp người chăn nuôi nhận biết sớm dấu hiệu, hiểu rõ nguyên nhân và chủ động áp dụng các biện pháp phòng bệnh hiệu quả cho đàn vật nuôi.
Viêm rốn ở gia cầm1. Viêm rốn ở gia cầm là gì?
Viêm rốn là bệnh nhiễm trùng rốn hoặc túi noãn hoàng ở gia cầm non. Bệnh thường xảy ra ở môi trường không sạch sẽ, tạo điều kiện thuận lợi cho nhiễm trùng do vi khuẩn cơ hội. Các triệu chứng lâm sàng bao gồm viêm rốn, chán ăn, lờ đờ, giảm tăng cân và tử vong trong vòng 2 tuần đầu sau khi nở. Điều trị bằng thuốc kháng sinh thường không hiệu quả. Cách phòng ngừa là cải thiện vệ sinh trạm ấp và điều kiện chăn nuôi nói chung và điều kiện nuôi úm gia cầm nói riêng.
Viêm rốn là một bệnh đặc trưng bởi sự nhiễm trùng túi noãn hoàng, thường do rốn chưa lành ở gia cầm con. Rốn chưa lành thường liên quan đến việc điều chỉnh nhiệt độ hoặc độ ẩm trong máy ấp trứng kém và sự nhiễm bẩn nghiêm trọng của trứng ấp hoặc máy ấp nở trứng gia cầm. Gia cầm con cũng có thể bị lây nhiễm từ những con mắc bệnh còn sống sót trong cùng một lứa nở.
2. Nguyên nhân gây viêm rốn ở gia cầm
Nguyên nhân chính gây viêm rốn ở gia cầm là do rốn hở tiếp xúc với các bề mặt bị ô nhiễm. Nếu gia cầm non ở trong môi trường bị ô nhiễm (bao gồm cả vỏ trứng bẩn, dụng cụ trong máy ấp, máy nở nhiễm bẩn) trước khi rốn của chúng đóng hoàn toàn, vi khuẩn có thể di chuyển lên cuống noãn hoàng và lây nhiễm vào túi noãn hoàng. Những gia cầm con mắc bệnh nhưng vẫn sống sót có thể trở thành nguồn lây cho các con khác trong cùng một lứa. Vi khuẩn cơ hội (coliform, tụ cầu khuẩn, liên cầu khuẩn, Enterococcus spp, Pseudomonas spp, và Proteus spp) thường là tác nhân gây bệnh và nhiễm trùng hỗn hợp rất phổ biến.
Viêm rốn thường liên quan đến việc kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm ấp trứng kém và trầm trọng hơn do trứng ấp, máy ấp, máy nở hoặc khay đựng gia cầm để vận chuyển bị nhiễm bẩn nặng. Nhiệt độ quá lạnh hoặc quá nóng trong quá trình vận chuyển hoặc khi mới đặt vào chuồng có thể làm tăng tỷ lệ tử vong. Nhiễm khuẩn Escherichia coli và Enterococcus faecalis chiếm khoảng một nửa số ca tử vong do viêm rốn trong tuần đầu tiên sau khi nở.
3. Triệu chứng viêm rốn ở gia cầm
Ở gia cầm bị viêm rốn, rốn có thể bị viêm và không đóng lại được. Khám lâm sàng cho thấy có một vết ẩm ướt trên bụng, có thể có vảy đen, sờ bụng cứng do túi noãn hoàng không tiêu.
Những con gia cầm bị ảnh hưởng thường lờ đờ và chán ăn, đầu rũ xuống và tụm lại gần các nguồn nhiệt. Chúng không tăng cân và tỷ lệ tử vong tăng lên từ khi nở đến 2 tuần tuổi. Gia cầm non hoặc gà tây con bị ảnh hưởng thường trông bình thường cho đến vài giờ trước khi chết. Tỷ lệ tử vong có thể lên tới 15% ở gà và 50% ở gà tây.
4. Bệnh tích viêm rốn ở gia cầm
Gia cầm con bị mất nước và có lòng đỏ chưa được hấp thụ hết trong khoang bụng, có thể bị sung huyết, bốc mùi hôi và có thể chứa chất lòng đỏ đông lại. Viêm phúc mạc có thể lan rộng.
Bệnh tích viêm rốn ở gia cầm5. Cách phòng và trị bệnh viêm rốn ở gia cầm
Hiện chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu nào cho bệnh viêm rốn ở gia cầm, việc sử dụng thuốc kháng sinh phụ thuộc vào loại vi khuẩn gây bệnh. Ngay cả khi đó, việc điều trị cũng có thể không mang lại kết quả như mong muốn, vì gia cầm con bị ảnh hưởng nặng thường chết, những con không bị ảnh hưởng nặng cũng khó có thể được cải thiện khi điều trị bằng thuốc kháng sinh.
a, Kiểm soát máy ấp
Viêm rốn được ngăn ngừa bằng cách kiểm soát cẩn thận nhiệt độ, độ ẩm và vệ sinh trong máy ấp trứng theo đúng quy trình ấp nở trứng gia cầm. Chỉ nên ấp những quả trứng sạch, không bị nứt. Nếu bắt buộc phải ấp trứng bẩn, chúng phải được tách riêng khỏi trứng sạch và đặt ở đáy máy ấp trứng.
Nếu rửa trứng, cần sử dụng chất tẩy rửa khử trùng theo đúng hướng dẫn. Thời gian, nhiệt độ và việc thay nước thường xuyên cũng quan trọng không kém nồng độ chất khử trùng trong cả nước rửa và nước tráng.
Máy ấp cần được làm sạch và khử trùng kỹ lưỡng giữa các lần ấp. Dùng một trong các chất khử trùng sau: Five-BGF, Five-BKG, Five-Iodine, Five-Perkon 3S,… Máy móc sau khi khử trùng vẫn dễ bị nhiễm bẩn từ bên ngoài, nên máy móc và các phòng đặt máy cũng phải được làm sạch, khử trùng. Định kỳ có thể xông formol (phocmon), thuốc tím máy ấp, máy nở cùng các dụng cụ ấp nở theo công thức xông sát trùng với liều 17,5g thuốc tím + 35ml phocmon/m³ thể tích máy ấp trứng trong vòng 1 giờ. Sau đó mở cửa cho bay hết hơi hóa chất và chạy máy để đạt nhiệt độ ấp theo yêu cầu.
Phòng bằng sát trùng và diệt côn trùngb, Vệ sinh chuồng trại
Vệ sinh chuồng trại, dụng cụ chăn nuôi, trấu cho gia cầm 1 ngày tuổi xuống chuồng thật tốt, tránh các tiếp xúc bất lợi ngày đầu xuống trại nuôi.
-Vệ sinh chuồng trại sạch sẽ, phun sát trùng chuồng trại và các dụng cụ chăn nuôi bằng một trong các chất sau: Five-BGF, Five-BKG, Five-Iodine, Five-Perkon 3S,… kèm một trong các thuốc diệt côn trùng sau: Five-Tox, Five-Permethrin, Five-Cymethrin,…
c, Áp dụng quy trình úm
Áp dụng quy trình úm gà nghiêm ngặt tránh được các nhiễm trùng rốn cho gia cầm non
Nhiệt độ, ẩm độ, tốc độ gió chuồng nuôi phải được đảm bảo, các khí thải chuồng nuôi cần được kiểm soát tốt. Thức ăn, nước uống cần được cung cấp đủ theo lứa tuổi gia cầm và đúng yêu cầu kỹ thuật cho từng giống gia cầm.
Sản phẩm phòng và hỗ trợ điều trị bệnh viêm rốn ở gia cầmSử dụng một trong các sản phẩm sau cho gia cầm 1-3 ngày đầu mới xuồng chuồng: Five-Ampicon, Five-Amoxcin, Five-Gentoxcin, Five-AC.15, Five-Ugavit,… kèm với một trong các sản phẩm Five-Multivit, Five-Masol Forte, Five-B.complex-K&C, Five-Vitamin B1,… Giúp gia cầm non ngăn ngừa viêm rốn, tiêu nhanh lòng đỏ, làm gia cầm non khỏe mạnh, có một khởi đầu thuận lợi.
Viêm rốn ở gia cầm là bệnh thường gặp ở gia cầm non, có liên quan chặt chẽ đến điều kiện ấp nở, vệ sinh và chăm sóc những ngày đầu. Việc nhận biết sớm triệu chứng, kiểm soát tốt nhiệt độ, độ ẩm, vệ sinh máy ấp và chuồng nuôi sẽ giúp giảm đáng kể tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ hao hụt ở đàn gia cầm non.
Bài viết được biên soạn bởi Phòng Kỹ thuật thực địa - Công ty cổ phần thuốc thú y Trung ương 5 (Fivevet).
Tài liệu tham khảo: merckvetmanual.com
CÂU HỎI THƯỜNG GẶP:
1. Viêm rốn ở gia cầm thường xuất hiện khi nào?
Bệnh thường xảy ra ở gia cầm non trong những ngày đầu sau khi nở, đặc biệt là trong 2 tuần đầu đời.
2. Nguyên nhân chính gây viêm rốn ở gia cầm là gì?
Viêm rốn ở gia cầm thường liên quan đến rốn chưa khép kín, điều kiện ấp nở không phù hợp, vệ sinh kém hoặc sự xâm nhập của các vi khuẩn cơ hội.
3. Viêm rốn ở gia cầm có lây không?
Gia cầm con bị nhiễm bệnh sống sót có thể trở thành nguồn lây nhiễm cho những con khác trong cùng một lứa nở nếu điều kiện vệ sinh không đảm bảo.
4. Làm thế nào để phòng viêm rốn ở gia cầm hiệu quả?
Người chăn nuôi cần kiểm soát tốt nhiệt độ, độ ẩm trong máy ấp, giữ vệ sinh chuồng trại sạch sẽ, khử trùng định kỳ và áp dụng quy trình chăm sóc gia cầm non đúng kỹ thuật.
5. Viêm rốn ở gia cầm có gây thiệt hại kinh tế không?
Bệnh có thể làm gia cầm chậm lớn, tăng tỷ lệ hao hụt, ảnh hưởng đến chất lượng đàn và gây thiệt hại kinh tế đáng kể cho người chăn nuôi.
Xem thêm:
- BỆNH NẤM PHỔI GIA CẦM
- BỆNH VIÊM MŨI - KHÍ QUẢN GIA CẦM
024 3376 6868 
info@fivevet.vn 
Đăng nhập 
VN
ENG
